معرفی پروژه موناد (Monad) و توکن MON؛ بلاکچین لایه اول با سرعت پردازش 10 هزار تراکنش در ثانیه 

شبکه لایه اول (L1) موناد با توکن بومی MON، برای ارائه سرعت بالا در تراکنش‌ها (نهایی شدن تراکنش در کمتر از 0.8 ثانیه) و کارمزد بسیار پایین (حدود 0.004 تا 0.007 دلار) راه‌اندازی شده است. این شبکه در مقایسه با بلاکچین‌های بزرگی مثل اتریوم، سولانا و بایننس اسمارت چین، مقیاس‌پذیری بیشتری دارد و قادر است در کمترین زمان ممکن، تعداد زیادی تراکنش را با استفاده از الگوریتم MonadBFT نهایی و تایید کند. ارز موناد (MON) نیز در این شبکه به عنوان توکن حاکمیتی (Governance Token که برای مشارکت در تصمیم‌های مهم شبکه کاربرد دارد)، استیکینگ (تامین امنیت شبکه) و پرداخت هزینه تراکنش استفاده می‌شود.

موناد چیست؟

پروژه موناد (Monad)، یک شبکه لایه اول سازگار با ماشین مجازی اتریوم بوده که هدف آن ارائه سرعت بالاتر و مقیاس‌پذیری بیشتر با کارمزد کمتر است. ارز دیجیتال موناد با نماد MON توکن بومی این شبکه است که برای پرداخت هزینه تراکنش، استیکینگ و مشارکت در تصمیم‌های شبکه (Governance) مورد استفاده قرار می‌گیرد. موناد در تلاش است تا با تایید بیش از 10 هزار تراکنش در ثانیه که در کمتر از 800 میلی ثانیه (یعنی ۰.۸ ثانیه که کمتر از 1 ثانیه است) نهایی می‌شوند، تحول بزرگی در دنیای کریپتوکارنسی ایجاد کند. 

شبکه اصلی (Mainnet) موناد هنوز راه‌اندازی نشده و به گفته توسعه‌دهندگان آن، در یک تاریخ نامعلوم در اواخر سال 2025، انجام خواهد شد. اما توکن MON در حال حاضر در دسترس است. قلب تپنده پروژه موناد، ارز دیجیتال MON است. شبکه آزمایشی موناد (Testnet) تا به امروز توانسته بیش از 2.44 میلیارد تراکنش را پردازش کند که بسیار شگفت‌انگیز است. 

معرفی تیم سازنده موناد 

بلاکچین موناد توسط Monad Labs که از یک تیم متخصص مهندسان و برنامه‌نویسان سابق شرکت Jump Trading تشکیل شده، ساخته و عرضه شده است. کئون هون (Keone Hon مدیرعامل)، جیمز هانساکر (James Hunsaker مدیر ارشد فناوری) و یونیس جیارتا (Eunice Giarta مدیر عملیاتی) افراد مطرح تیم موناد هستند.

 این تیم در زمینه برنامه‌نویسی با تاخیر پایین (low-latency programming) و طراحی سیستم‌های توزیع‌شده تخصص دارد و هدفش ساخت آینده‌ای با عملکرد بهتر در فناوری بلاک‌چین است. در جولای ۲۰۲۵، بنیاد موناد شرکت Portal Labs را خریداری کرد. این شرکت در زمینه زیرساخت استیبل‌کوین‌ها فعالیت داشت. راج پارک (Raj Parekh)، مدیرعامل سابق Portal Labs و مدیر پیشین محصولات رمزارزی جهانی در شرکت Visa، به‌عنوان رئیس بخش پرداخت‌ها و استیبل‌کوین‌ها به تیم موناد پیوست. این اقدام، توانمندی‌های موناد در حوزه پرداخت را پیش از راه‌اندازی شبکه اصلی (mainnet) بالا برده است.

توکن موناد چیست و چه کاربردی دارد؟

توکن MON محرک اصلی شبکه است. کاربران با خرید موناد می‌توانند در تصمیم‌های مهم شبکه مشارکت داشته باشند (Governance)، با استیکینگ (Staking) امنیت شبکه را تامین کنند، نقدینگی لازم برای دیفای شبکه را ارائه دهند و برای پرداخت هزینه تراکنش از این کوین بهره ببرند. 

کاربرد شبکه موناد چیست؟

شبکه موناد به عنوان یک بلاکچین لایه اول بیشترین سازگاری را با ماشین مجازی اتریوم دارد؛ این یعنی موناد با پردازش تعداد زیادی تراکنش (بیش از 10 هزار تراکنش در ثانیه) می‌تواند به مقیاس‌پذیری شبکه اتریوم کمک زیادی کند. از طرفی، این شبکه بلاکچینی با استفاده از فناوری موازی (Parallel) و غیرهمزمان (asynchronous) قدرت پردازش بالایی خواهد داشت که در نهایت منجر به رشد استفاده از شبکه و افزایش تعداد تراکنش‌ها خواهد شد.

موناد چگونه کار می‌کند؟

طبق وایت پیپر موناد، مکانسیم شبکه کاملا سازگار با ماشین مجازی اتریوم است؛ یعنی طوری طراحی شده که امکان انتقال برنامه‌های مبتنی بر شبکه اتریوم به موناد بدون برنامه‌نویسی وجود دارد. همچنین این شبکه با استفاده از مکانسیم RPC (فراخوانی رویه‌ای از راه دور یا remote procedure call)، امکان بهره‌مندی از زیرساخت‌ها، ولت‌ها و بلاکچین اکسپلوررهای مبتنی بر اتریوم را می‌دهد.

اما کارکرد شبکه موناد به ترتیب زیر است:

تراکنش‌های موازی (Parallel)

اکثر شبکه‌های بلاکچینی مانند اتریوم، سولانا، بایننس اسمارت چین و ترون تراکنش‌های خود را یکی پس از دیگری پردازش می‌کنند. شبکه موناد با ارائه فناوری موازی، سعی دارد تا تراکنش‌ها را همزمان و با سرعت بالا با فرض خوشبینی (Optimistic Execution یعنی فرض بر این است که تراکنش، درست است) اجرا و تایید کند. این فرایند در شبکه موناد باعث خواهد شد تا تعداد بالایی تراکنش در کمترین زمان ممکن اجرا و پیاده‌سازی شود.

غیرهمزمانی تراکنش‌ (Asynchronous)

اما یکی از خلاقانه‌ترین تحولات شبکه موناد، غیرهمزمانی تراکنش‌ها است. شبکه‌های بلاکچینی از نودها (گره‌ها یا همان اعتبارسنج‌ها) می‌خواهند تا تراکنش‌ها را ابتدا اجرا کنند، سپس آن‌ها را به‌ترتیب بچینند و در نهایت، کل بلاک را تایید کنند. اما شبکه موناد، با راهکاری خلاقانه، این مسیر طولانی را کوتاه کرده است. در موناد، ابتدا اعتبارسنج‌ها سر ترتیب تراکنش‌ها به توافق می‌رسند و کلیت بلاک را تایید می‌کنند. از سویی دیگر، شبکه در حال پردازش تراکنش‌ها به‌صورت همزمان است. این فرایند باعث صرفه‌جویی در زمان تایید و پردازش تراکنش می‌شود و مقیاس‌پذیری را افزایش می‌دهد.

مکانیزم اجماع موناد با نام MonadBFT

مکانیزم اجماع MonadBFT یک راهکار نوآورانه از این تیم برای بالابردن سرعت تراکنش‌ها است. در این روش، بلاک لیدر (Block Leader کسی است که وظیفه جمع‌آوری تراکنش‌ها و تایید آن‌ها را دارد) یک پیام به نودهای اعتبارسنج می‌فرستد که بلاک قبلی مورد تایید اوست. سپس اعتبارسنج‌ها یک پیام «درست است» برای رهبر بلاک بعدی ارسال می‌کنند. در این فرایند، رهبر بعدی نیز بلاک را تایید و برای نود اعتبارسنج می‌فرستد. این مسیر آنقدر ادامه پیدا می‌کند تا تمام تراکنش‌ها تایید و اجرایی شوند.

دیتابیس MonadDb

دیتابیس اختصاصی موناد که با نام MonadDb شناخته می‌شود، مرکز داده اختصاصی موناد است که برای ذخیره داده‌های شبکه مورد استفاده قرار می‌گیرد. تاریخچه تمام تراکنش‌ها، تمام قراردادهای هوشمند و اطلاعات حساب ولت‌ها در این دیتابیس نگهداری می‌شوند. این امر به شبکه موناد کمک می‌کند تا تراکنش‌ها بدون تداخل با یکدیگر، سریعا اجرایی شوند و اطلاعات مورد نظر خود را به دست آورند. 

عملکرد شبکه آزمایشی موناد 

شبکه تست موناد که در تاریخ 19 فوریه 2025 (یکم اسفند 1403) عرضه شد و تا به حال عملکرد زیر را داشته است:

• 2.44 میلیارد تراکنش موفق
• 34 میلیون قرارداد هوشمند توسط 3 میلیون کاربر پیاده‌سازی شده
• بیش از 240 پروژه روی اکوسیستم ثبت شده
• بیش از 34 میلیون تراکنش در روز ثبت شده
• میانگین 0.004 تا 0.007 دلار هزینه تراکنش
• بیش از 20 هزار کاربر فعال

مزایای موناد

پروژه موناد مزایای زیادی را حتی با شبکه آزمایشی خود به همراه داشته است. از جمله مهم‌ترین مزایای موناد می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• سازگاری بالا با شبکه اتریوم که باعث افزایش تعداد تراکنش‌های پردازش شده و مقیاس‌پذیری اتریوم می‌شود.
• هزینه کارمزد بسیار پایین در کنار سرعت بالای تراکنش‌ها که در نهایت بستری امن و سریع برای تراکنش‌ها ایجاد خواهد کرد.
• همکاری بزرگ با شرکت‌هایی چون Circle (عرضه‌کننده استیبل کوین USDC)، همکاری با Chainlink، سازگاری با پروژه LayerZero و پیاده‌سازی صرافی غیرمتمرکز پنکیک‌سواپ روی شبکه آزمایشی. 

تاریخچه قیمتی موناد

ارز دیجیتال موناد به‌تازگی عرضه شده و هنوز فرصت چندانی برای فراز و فرود نداشته. اما در همین چند روز اول، ابتدا از قیمت 0.02407 دلار کار را شروع و تا 0.04876 (بالاترین قیمت تاریخی فعلی) رشد کرد. موناد با اصلاح این روند «شبه صعودی»، حالا به قیمت 0.037 دلار رسیده و در حال ساخت مسیر بعدی خود است. اکنون نمی‌توان راجع به روند موناد تصمیم گرفت و فعلا باید به این ارز دیجیتال زمان داد تا با فعالیت و ورود سرمایه جدید، وارد روند اصلی خود شود.

موناد بخریم یا نه؟

ساختار و برنامه‌های پروژه موناد امیدوارکننده است. تیم توسعه موناد در ساختار کلی شبکه از فناوری‌های نوین استفاده کرده و به‌نظر می‌رسد آینده خوبی داشته باشد. قیمت موناد در حال حاضر بسیار پایین است و حدود 4,445 تومان ارزش‌گذاری شده. پس می‌توان با سرمایه بسیار کم (مثلا 400 هزار تومان) حدود 100 ارز موناد خرید که شاید در یک بازه بلندمدت بتواند سرمایه‌گذاری خوبی باشد. اگر به دنبال یک سبد سرمایه‌گذاری کریپتویی همراه با ریسک بلندمدت هستید، خرید موناد می‌تواند گزینه خوبی باشد.

مقایسه موناد با اتریوم، سولانا و بایننس اسمارت چین

باید در نظر بگیرید که موناد اولین و تنها پروژه‌ای نیست که با هدف ارائه مقیاس‌پذیری بالا ارائه شده است. پروژه‌های پیشین مانند سولانا و بایننس اسمارت چین نیز به دنبال ارائه این هدف بوده‌اند. در جدول زیر، موناد را با اتریوم، سولانا و بایننس اسمارت چین مقایسه کرده‌ایم:

تاثیر سرمایه‌گذاران بزرگ در قیمت موناد

آرتور هیز از سرمایه‌گذاران مطرح بازار کریپتو و مدیر پیشین صرافی BitMEX به سرمایه‌گذاران علاقه‌مند به پروژه موناد هشدار داده است:

پروژه موناد را باید با دقت بررسی کنید. این پروژه سروصدای زیادی به پا کرده و قبول دارم که کاربردی است. اما این سروصدا توسط شرکت سرمایه‌گذاری صرافی Coinbase راه‌اندازی شده و FDV بالای پروژه در کنار ارزش کم آن، زنگ خطری برای رشد آهسته این کوین است. باید تمام جوانب را پیش از سرمایه گذاری در موناد در نظر بگیرید.

آرتور هیز در اولین روزهای عرضه موناد، طی یک اظهار نظر جنجالی اعلام کرد که مقداری توکن MON خریداری کرده و منتظر است تا به 10 دلار برسد. اما در کمتر از 2 روز پس از آن، آرتور هیز ناگهان نظرش برگشت و گفت که دیگر به MON علاقه‌ای ندارد و ممکن است قیمتش به 0 برسد! همچنین آرتور هیز معتقد است که اختلاف بالای بین FDV (ارزش کامل رقیق شده موناد که نشان دهنده ارزش کلی پروژه در صورت عرضه تمام توکن‌ها است) با تعداد کل توکن‌ها، احتمالا باعث افت شدید قیمت موناد شود.

از طرفی دیگر، آرتور هیز یک باور غلط دیگر را به چالش می‌کشد؛ او می‌گوید که رشد ناگهانی هر ارز در ابتدای عرضه، نشان از کاربرد بلندمدتش ندارد؛ بلکه صرفا یک هیجان لحظه‌ای است که توسط تیم و طرفداران آن ارز ایجاد شده. باید کاربردهای واقعی یک پروژه را در کنار توکنومیکس آن بررسی کرد تا بتوان بهترین ارز دیجیتال برای سرمایه‌گذاری را یافت.

جمع‌بندی

پروژه موناد یکی از نوآورانه‌ترین شبکه‌های بلاکچینی است که با ترکیب فرایندهای تایید موازی و غیرهمزمان تراکنش‌ها، به‌دنبال افزایش مقیاس‌پذیری، افزایش سرعت تراکنش‌ها و کاهش کارمزدها است. تا به حال واکنش‌های مثبت به ساختار شبکه موناد بسیار زیاد بوده و بیش از 2.44 میلیارد تراکنش موفق روی این شبکه انجام داده شده است. پیش بینی می‌شود پس از راه‌اندازی شبکه اصلی در اواخر 2025، قیمت موناد رشد خوبی را تجربه کند.

سوالات پرتکرار (FAQ)

موناد چیست؟
موناد یک بلاکچین لایه اول جدید است که هدف آن افزایش مقیاس‌پذیری و کاهش کارمزدهای تراکنش است. در این شبکه سرعت تراکنش‌ها بسیار بالاست.

توکن MON چه کاربردی دارد؟
توکن MON به عنوان سوخت اصلی شبکه موناد فعالیت می‌کند و برای پرداخت هزینه تراکنش، مشارکت در تصمیم‌های شبکه (Governance)، استیکینگ و در دیفای موناد کاربرد دارد.

کارمزد تراکنش‌های موناد تقریبا چقدر است؟
کارمزد تراکنش‌های شبکه موناد میانگین بین 0.004 تا 0.007 دلار بوده است.

چه زمانی شبکه اصلی موناد عرضه خواهد شد؟
طبق اعلامیه صفحات رسمی موناد، شبکه اصلی آن در اواخر 2025 عرضه خواهد شد. اما تاریخ دقیقی برای آن بیان نشده است.

سرعت تراکنش‌های موناد چقدر است؟
شبکه موناد می‌تواند تا 10 هزار تراکنش را در ثانیه پردازش کند.

خرید ارز موناد برای سرمایه‌گذاری مناسب است؟
ساختار کلی موناد خوشبینانه به‌نظر می‌رسد. اما باید به این پروژه مهلت داد تا روند آن شکل بگیرد و سرمایه‌گذاران بیشتری وارد این پروژه شوند. شاید حتی باید تا عرضه شبکه اصلی صبر کرد.