فهرست مطالب
قیمت زی‌کش (ZEC) در ۴ سپتامبر (13 شهریور) برای نخستین بار از مرز ۱۰۰۰ دلار عبور کرد و تا محدوده ۱,۰۲۳ دلار پیش رفت. این ارز حریم خصوصی طی یک روز حدود ۲۰ درصد رشد کرد و همزمان نزدیک به ۳۴.۵ میلیون دلار پوزیشن فروش (Short) لیکویید شد؛ اتفاقی که به تشدید حرکت صعودی کمک کرد.
براساس گزارش crypto.news، زی‌کش اکنون نسبت به یک سال قبل که حوالی ۴۲ دلار معامله می‌شد، حدود ۲۳۰۰ درصد رشد کرده و با ارزش بازار تقریبی ۱۶.۸ میلیارد دلار حتی از دوجکوین عبور کرده و به جمع ۱۰ ارز بزرگ بازار رسیده است.
ETF زی‌کش و پایان تحقیقات SEC؛ دو محرک مهم رشد ZEC
یکی از مهم‌ترین عوامل رشد اخیر، تبدیل صندوق قدیمی زی‌کش گری‌اسکیل به صندوق قابل معامله در بورس اسپات (Spot ETF) با نماد ZCSH در بورس نیویورک بوده است. این محصول در ۲۵ آگوست (11 روز پیش در 3 شهریور) با حدود ۳۰۴ میلیون دلار دارایی تحت مدیریت آغاز به کار کرد و در کمتر از ۱۰ روز این رقم از ۴۱۴ میلیون دلار عبور کرد.
عامل مهم دیگر، پایان تحقیقات تقریبا دوساله کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا (SEC) درباره بنیاد زی کش در ژانویه ۲۰۲۶ بدون اقدام اجرایی بود. این اتفاق بخشی از ابهام نظارتی پیرامون ارز زی کش را کاهش داد و مسیر حضور سرمایه‌گذاران سازمانی را هموارتر کرد.
در کنار این موارد، ارتقای Ironwood در جولای نیز یک آسیب‌پذیری مهم در پروتکل Orchard را برطرف کرد و امکان بررسی صحت عرضه کل زی کش را بهبود داد. این موضوع برای سرمایه‌گذارانی که درباره سلامت عرضه و امنیت بخش خصوصی شبکه نگرانی داشتند، اهمیت زیادی داشت.
چرا وال‌استریت به زی‌کش توجه کرده است؟
گری‌اسکیل در معرفی ارز ZEC بیشتر از اینکه روی «کوین حریم خصوصی» بودن آن تمرکز کند، زی‌کش را به‌عنوان نوعی پول سخت (Hard Money) معرفی کرده است. زی کش مانند بیتکوین سقف عرضه ۲۱ میلیون واحدی دارد و از سازوکار هاوینگ برای کاهش تدریجی پاداش استخراج استفاده می‌کند.
در حال حاضر حدود ۷۸.۶ درصد از کل عرضه زی کش استخراج شده است. این شباهت ساختاری باعث شده برخی سرمایه‌گذاران، زی‌کش را نوعی دارایی کمیاب دیجیتال با قابلیت حریم خصوصی بیشتر نسبت به بیتکوین بدانند. البته ZEC همچنان بازار، نقدشوندگی و جایگاه نظارتی بسیار کوچک‌تری نسبت به بیتکوین دارد.
استفاده واقعی از قابلیت خصوصی شبکه نیز افزایش یافته است. بیش از ۳۰ درصد عرضه زی کش اکنون در آدرس‌های محافظت‌شده یا Shielded نگهداری می‌شود و سهم تراکنش‌های خصوصی در فوریه ۲۰۲۶ به ۵۹.۳ درصد فعالیت شبکه رسیده است. این داده‌ها نشان می‌دهد ویژگی حریم خصوصی شبکه برخلاف سال‌های قبل، بیشتر مورد استفاده کاربران قرار می‌گیرد.
ریسک‌های زی‌کش؛ رشد ۲۳۰۰ درصدی بدون خطر نیست
با وجود رشد شدید و افزایش خرید زی کش، مهم‌ترین ریسک همچنان قوانین مربوط به ارزهای حریم خصوصی است. تعدادی از کشورها و صرافی‌ها محدودیت‌هایی برای معامله Privacy Coinها ایجاد کرده‌اند و تغییر رویکرد نهادهای نظارتی آمریکا می‌تواند دوباره فشار زیادی بر جریان سرمایه وارد کند.
از طرف دیگر، عبور قیمت از ۱۰۰۰ دلار پس از یک رشد چند هزار درصدی، احتمال نوسان‌های سنگین و ذخیره سود را نیز افزایش می‌دهد. بخشی از جهش اخیر از لیکویید شدن پوزیشن‌های فروش ناشی شده و تکرار چنین سرعت رشدی بدون ورود تقاضای تازه دشوار خواهد بود.
بنابراین روایت فعلی زی کش بر سه محور اصلی استوار است: دسترسی نهادی از طریق ETF، افزایش استفاده واقعی از قابلیت‌های خصوصی و ساختار عرضه محدود مشابه بیتکوین. در مقابل، ریسک نظارتی و نوسان شدید همچنان مهم‌ترین عواملی هستند که سرمایه‌گذاران زی‌کش باید زیر نظر داشته باشند.
