روش‌های محافظت از عبارت بازیابی (Seed Phrase) کیف پول ارز دیجیتال

امروزه همه ما در زندگی روزمره خود به پلتفرم‌های مختلف اینترنتی مراجعه کرده و از امکانات آن‌ها استفاده می‌کنیم. ما برای حساب کاربری خود در این پلتفرم‌ها یک رمز تعیین می‌کنیم اما می‌دانیم که اگر این رمز فراموش شود، احتمالاً امکان بازیابی آن از طریق ارتباط با پشتیبانی آن پلتفرم وجود خواهد داشت. اما در دنیای بلاک چین و ارزهای دیجیتال اوضاع کمی متفاوت است. پروژه‌های ارزهای دیجیتال اغلب به صورت غیرمتمرکز اداره می‌شوند. این یعنی دیگر یک نهاد متمرکز بر اداره آن‌ها کنترل ندارد و افراد به صورت مستقیم و بدون واسطه با هم تعامل می‌کنند. کیف پول‌های ارزهای دیجیتال نیز که برای نگهداری دارایی‌هایی مانند بیت کوین ساخته می‌شوند، تنها ابزاری برای مدیریت دارایی شما هستند و هیچ‌گونه دسترسی بیشتری به حساب و دارایی شما ندارند. این کیف پول‌ها از راه دیگری رمز عبور فراموش شده را بازیابی می‌کنند که اصطلاحاً به آن عبارت بازیابی (Seed Phrase) گفته می‌شود.

عبارت بازیابی (Seed Phrase) کیف پول چیست؟

عبارت بازیابی که به عنوان Mnemonic نیز شناخته می‌شود، مجموعه‌ای از کلمات است که حاوی تمام اطلاعات مورد نیاز برای دسترسی و استفاده از یک کیف پول ارز دیجیتال است. این عبارت معمولاً از 12 تا 24 کلمه پشت سر هم تشکیل شده است و پس از ایجاد یک کیف پول، به‌طور خودکار و تصادفی توسط نرم‌افزار آن تولید می‌شود. معمولا ساز و کار کیف پول‌ها به این شکل است که هنگامی که می‌خواهید برای اولین بار از آن‌ها استفاده کنید، از شما می‌خواهد یک رمز عبور امن برای دسترسی به کیف پولتان مشخص کنید. اما در کنار این رمز عبور، عبارت بازیابی مخصوص کیف پولتان را نیز تولید کرده و به شما نمایش می‌دهد. سپس از شما می‌خواهد که آن را یادداشت و در مکانی امن نگهداری کنید.

کاربرد عبارت بازیابی (Seed Phrase) چیست؟

اگر به طور تصادفی نرم افزار کیف پول خود را حذف کنید یا به هر دلیلی دسترسی به آن را از دست بدهید، می توانید از عبارت بازیابی برای دسترسی مجدد به کیف پول خود استفاده کنید. همچنین در صورت فراموشی رمز عبور می‌توانید با استفاده از عبارت بازیابی، وارد کیف پولتان شوید و رمز جدیدی برای آن انتخاب کنید. بنابراین می‌توان گفت که اهمیت عبارت بازیابی کیف پول ارز دیجیتال از رمز عبور آن، به مراتب بیشتر است. در نتیجه باید از بهترین و مطمئن‌ترین راه‌ها برای حفظ و نگهداری آن استفاده کرد.

چندین گزینه مختلف برای انتخاب روش نگهداری از عبارت بازیابی وجود دارد که هریک دارای مزایا و معایبی هستند. در نتیجه شما باید بررسی کنید که کدام یک از آنها با نیازهای امنیتی شخصی شما مطابقت دارد. در اینجا، ما به چهار مورد از محبوب‌ترین روش‌ها نگاهی می‌اندازیم و نحوه عملکرد هر یک را برای ایمن نگه داشتن عبارت بازیابی کیف پول، بررسی می‌کنیم.

همچنین بخوانید: هدست اپل ویژن پرو | تجربه متفاوت حضور در دنیای متاورس

حفظ کردن عبارت بازیابی

اولین و ساده‌ترین راهی که ممکن است به ذهن برسد، به حافظه سپردن عبارت بازیابی کیف پول است. این راه اما همانطور که مشخص است بدترین و غیر مطمئن‌ترین راه نیز هست. چرا که همانطور که گفتیم طول عبارت بازیابی کیف پول‌ها بسته به نوع آن می‌تواند تا 24 کلمه باشد که حفظ کردن آن را بسیار دشوار می‌کند. البته این راه مزیت‌هایی نیز دارد چرا که در صورت استفاده از این روش، برخلاف روش‌های دیگر، عملا هیچ اثر فیزیکی از عبارت بازیابی شما وجود ندارد. در نتیجه احتمال آسیب، کپی شدن یا دزدیدن آن نیز تقریبا صفر است.

جدا از تمام ایرادات، این روش احتمالاً برای کسانی مناسب است که تمام دارایی خود را در یک کیف پول که عبارت بازیابی آن 12 کلمه‌ای است، نگهداری می‌کنند و البته از حافظه خوبی نیز برخوردارند! تکنیک‌ها و روش‌هایی وجود دارد که به کمک آن‌ها می‌توان کلمات بازیابی را به صورت داستانی یا طبق یک سناریو که ساخته ذهن شماست و تنها خودتان آن را می‌دانید، به خاطر سپرد. در نهایت این راه علی‌رغم سادگی و بی‌هزینه بودن، احتمالاً آخرین راهی باشد که شما برای نگهداری عبارت بازیابی از آن استفاده می‌کنید. اما در عین حال می‌تواند به عنوان راه‌حل دوم و پشتیبان روش اول نگهداری، گزینه نسبتاً مناسبی باشد. مثلا زمانی که شما نیاز فوری به کیف پول خود دارید و دسترسی به عبارت بازیابی نیز برایتان ممکن نیست، اگر آن را به ذهن سپرده باشید، می‌توانید در همان لحظه به دارایی خود دسترسی پیدا کنید.

نوشتن عبارت بازیابی روی کاغذ

اگر تا به حال از یک کیف پول ارز دیجیتال استفاده کرده باشید، احتمالاً بلافاصله پس از مشاهده عبارت بازیابی، آن را روی یک تکه کاغذ یادداشت کرده‌اید. در واقع انگار شما با نوشتن عبارت بازیابی یا چاپ آن روی کاغذ، یک کیف پول کاغذی ایجاد کرده‌اید که به شما امکان می‌دهد در صورت گم شدن رمز یا عدم دسترسی به کیف پول خود، به راحتی آن را بازیابی کنید. معمولاً شما این کیف پول کاغذی را برای اطمینان بیشتر، در یک مکان امن پنهان می‌کنید تا در صورت نیاز بعداً از آن استفاده نمائید.

کیف پول کاغذی در حالی که روشی ساده و موثر است، ریسک‌های زیادی نیز دارد. از آنجایی که کاغذ به راحتی آسیب می‌بیند، با زباله اشتباه گرفته می‌شود و یا به راحتی به سرقت می‌رود، روش کاملاً مطمئنی برای ذخیره‌سازی عبارت بازیابی نیست، به خصوص برای کسانی که دارایی قابل توجهی را در یک کیف پول نگهداری می‌کنند. با این حال، اگر به تازگی با ارزهای دیجیتال آشنا شده‌اید و به دنبال راه حلی موقت برای نگهداری از عبارت بازیابی کیف پولتان هستید، نوشتن روی کاغذ و حفظ آن در مکان امن می‌توانند گزینه مناسبی برای شما باشد.

توجه داشته باشید که هرگز نباید عبارت بازیابی خود را روی یک دستگاه متصل به اینترنت یا یک دستگاه ناامن ذخیره کنید. همچنین بهتر است قبل از واریز رمزارزها به کیف پول، یکبار با عبارت بازیابی نوشته شده روی کاغذ، آن را بازیابی کنید تا مطمئن شوید که عبارت را درست یادداشت کرده‌اید. همچنین برای امنیت بیشتر کیف پول کاغذی، یک یا چند مورد از اقدامات اضافی زیر را در نظر بگیرید:

• می‌توانید عبارت بازیابی را خودتان به صورت دستی و با جوهر نامرئی بنویسید.
• به روش خاص خودتان عبارت بازیابی را رمزگذاری کنید و نحوه رمزگشایی را در مکانی جدا یادداشت و نگهداری کنید. مثلا می‌توانید ترتیب کلمه‌های عبارت بازیابی را با نظم مشخصی به هم بریزید و سپس آن را روی کاغذ یادداشت کنید. در این صورت اگر شخصی به آن کاغذ دسترسی پیدا کند، همچنان امکان دسترسی به کیف پولتان را نخواهد داشت.
• عبارت بازیابی را چند قسمت کرده و هریک را در مکانی جدا نگهداری کنید.
• می‌توانید در صورت امکان، کیف پول کاغذی خود را در صندوق امانات بانکی نگهداری کنید.

همچنین بخوانید: 3 مورد از بهترین ارزهای دیجیتال که می‌تواند شما را در سال 2024 ثروتمند کند!

حک کردن عبارت بازیابی روی یک صفحه فلزی

اگر سادگی نوشتن عبارت بازیابی روی کاغذ را دوست دارید اما نگران آسیب دیدن یا از دست رفتن آن هستید، حک کردن عبارت بازیابی روی فلز، جایگزین مناسبی برای شماست. این روش شبیه نوشتن روی کاغذ است، زیرا یک نسخه پشتیبان فیزیکی از عبارت بازیابی (Seed Phrase) را به شما ارائه می‌دهد که می‌توانید آن را در جایی امن نگهداری کنید. اما تفاوت این دو روش این است که مقاومت فلزات در برابر آتش، ضربه، لکه و خوردگی با کاغذ قابل قیاس نیست و اطمینان خاطر بسیار بیشتری به افراد می‌دهد.

اگر به دنبال استفاده از یک کیف پول فلزی هستید، با خرید یکی از محصولات موجود در بازار، از این روش استفاده کنید. این محصولات شکل‌ها و قیمت‌های متفاوتی دارند اما همه به یک هدف عمل می کنند: ایمن نگه داشتن عبارت بازیابی شما.

از بهترین و امن‌ترین محصولات فلزی برای نگهداری از عبارت بازیابی می‌توان به Billfodl اشاره کرد که قیمتی حدود 105 دلار دارد. اما محصولات دیگری نیز با امنیت و قیمت مناسب در بازار وجود دارد. کارکرد این صفحات فلزی متفاوت است اما ساده‌ترین نوع این محصولات شامل یک صفحه فلزی و یک قلم حکاکی مخصوص است که باید خودتان کلمات را درجای مناسب حک کنید.

انواع دیگری نیز وجود دارند که دارای یک صفحه پانچ و یک محفظه مخصوص هستند که حکاکی و نگهداری از عبارت بازیابی را راحت‌تر می‌کنند. همچنین محصولات پیشرفته‌تر، دارای حروف قابل تنظیم روی یک صفحه فلزی هستند که طبعاً امن‌تر و البته گران‌تر نیز هستند.

استفاده از کیف پول‌های سخت‌افزاری (Hardware Wallet)

احتمالاً امن‌ترین و بهترین راه حل ذخیره عبارت بازیابی برای سرمایه‌گذاران، کیف پول‌های سخت‌افزاری هستند که به عنوان کیف پول سرد نیز شناخته می‌شوند. این کیف پول‌ها به کاربران این امکان را می‌دهند که نه تنها عبارت بازیابی خود را به صورت امن نگهداری کنند، بلکه بتوانند مستقیماً ارزهای دیجیتال خود را نیز مدیریت کنند.

کیف پول‌های سخت‌افزاری به شکل دستگاه‌های فیزیکی هستند که برای حفظ عبارت بازیابی شما از فضای اینترنت و جلوگیری از سرقت فیزیکی آن‌ها طراحی شده‌اند. حتی اگر خود دستگاه به سرقت رفته باشد، عبارت بازیابی به طور کلی ایمن است. زیرا با یک یا چند اقدام امنیتی ثانویه، مانند اثر انگشت یا یک رمز، می‌توان دسترسی به آن را محدود کرد.

همچنین بخوانید: SORA چیست؟ | یک هوش مصنوعی جدید که ویدیوهای کاملاً واقعی تولید می کند!

برخلاف بسیاری از کیف‌پول‌های دسکتاپ، موبایل و وب، کیف‌پول‌های سخت‌افزاری عموماً در برابر بدافزار مصون هستند. همچنین بسته به کیفیت آن‌ها، از مقاومت فیزیکی خوبی نیز برخوردارند. در هنگام خرید کیف پول سخت‌افزاری، باید برخی موارد مانند قیمت، رمزارزهای پشتیبانی‌شده، قابلیت‌های امنیتی و … را در نظر بگیرید. در کل اگر رمزارزهای شما از ارزش بالایی برخوردارند، کیف پول سخت‌افزاری احتمالاً بهترین و امن‌ترین گزینه برای شماست.

ترکیب دو یا چند روش برای نگهداری از عبارت بازیابی

لازم نیست که حتما خودتان را به استفاده از یکی از روش‌های بالا محدود کنید. زیرا شرایط و اولویت‌های هر فرد نسبت به فرد دیگر متفاوت است. شما می‌توانید بسته به نظر شخصی و ابتکار خودتان، روش‌های بالا را با هم ترکیب کنید و بهترین نتیجه را به عنوان روش نگهداری از عبارت بازیابی (Seed Phrase) انتخاب نمایید.

برای مثال می‌توانید همه کلمات عبارت بازیابی را به جز یک کلمه آن، روی کاغذ بنویسید و آن کلمه باقی مانده را در ذهن خود حفظ کنید. یا اینکه برای اطمینان کامل از امنیت دارایی‌تان، یک کیف پول سخت‌افزاری خریده و عبارت بازیابی را نیز بر روی یک صفحه فلزی حک کنید. به این ترتیب، اگر کیف پول سخت‌افزاری شما گم یا شکسته شود، صفحه فلزی به شما امکان می‌دهد وجوه خود را با یک کیف پول سخت‌افزاری جایگزین، بازیابی کنید.